Tag Archives: Αρχαιότητα

Αρχαία Ελληνικά Ονόματα γυναικών


Συνοπτικός κατάλογος ελληνικών ονομάτων:

ΑΡΙΑΔΝΗ – Κόρη του βασιλιά ΜΙΝΩΑ και της ΠΑΣΙΦΑΗΣ, ερωτεύτηκε τον ΘΗΣΕΑ που τον βοήθησε να βγει από τον λαβύρινθο .

ΑΡΜΟΝΙΑ – Κόρη του ΑΡΗ και της ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ, σύζυγος του ΚΑΔΜΟΥ, μητέρα της ΣΕΜΕΛΗΣ.
ΑΙΘΡΑ – Κόρη το βασιλιά ΠΥΘΕΑ και μητέρα του ΘΗΣΕΑ από τον ΑΙΓΕΑ.
ΑΝΤΙΚΛΕΙΑ – Μητέρα του Οδυσσέα.
ΑΚΤΙΣ – (Ακτίς) Κόρη του αστρονόμου Ευδόξου του Κνιδίου.
ΑΡΑΧΝΗ – Αθηναία κόρη. ΑΡΙΣΒΗ (γυναίκα του ΠΡΙΑΜΟΥ )
ΑΕΡΟΠΗ – ( μητέρα ΑΓΑΜΕΜΝΩΝΟΣ και ΜΕΝΕΛΑΟΥ )
Αγαθονίκη – (αγαθή+νίκη) η νικήτρια ένδοξης νίκης.
Aλκηστις – (αλκή+εστία) η χάρη της οικογενείας
ΑΒΙΑ – (Αβιά) Θυγατέρα του Ηρακλέους.
Αλκμήνη – (αλκή+μήνη:σελήνη) η ακτινοβολούσα.
Ανδρομάχη – (ανήρ+μάχομαι) η πρόμαχος.
ΑΝΤΙΚΛΕΙΑ – (μητέρα Οδυσσέως )
Αριάδνη – (άρι:πολύ+αγνή) η αγνότατη
Αφροδίτη – (αφρός+αναδύω) η αφρογενής, η ωραιοτάτη.
Αρσινόη – (άρσις <αίρω+νους) η υψηλόφρων.
ΑΡΧΙΠΠΗ – ( γυναίκα του ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΕΟΥΣ )
Αγαθόκλεια – (αγαθή+κλέος) η έχουσα καλή φήμη
ΑΓΗΣΙΣΤΡΑΤΗ,
ΑΓΗΣΙΧΟΡΑ,
ΑΓΙΑΤΙΣ,
ΑΓΙΔΩ,
ΑΝΘΕΜΙΣ,
ΑΡΓΥΛΕΩΝΙΣ,
ΑΡΕΤΗ,
ΑΡΧΙΔΑΜΙΑ,
ΑΣΤΑΦΙΣ.
ΒΑΥΒΩ – Αδελφή του βασιλιά της Ελευσίνας Κελεού.
ΒΑΤΙΣ – ( αδελφή του ΕΠΙΚΟΥΡΟΥ, γυναίκα του ΙΔΟΜΕΝΕΩΣ )
ΓΑΛΑΤΕΙ,
ΓΡYΝΗ – (Γρύνη) Αμαζών επώνυμος της πόλεως Γρύνειον, ατιμασθείσα υπό του Απόλλωνος.
ΓΡΥΝΩ – (Γρυνώ) Θυγάτηρ του Απόλλωνος, κατά την μυθολογία κόρη της Γρύνης
ΓΟΡΓΩΠΙΣ ( επίθετον ΑΘΗΝΑΣ )
ΓΛΑΥΚΙΑΣ – Ολυμπιονίκης Κροτωνιάτης.
ΓΑΙΑ – Κόρη του ΧΑΟΥΣ, μητέρα των Γιγάντων , την λάτρευαν ως μεγάλη μητέρα.
ΓΟΡΓΩ – Προσωνυμία της ΜΕΔΟΥΣΑΣ, όποιος την έβλεπε απολιθωνόταν ΓΛΑΥΚΗ Κόρη του βασιλιά της Σαλαμίνας,ΚΥΧΡΕΑ, σύζυγος του ΑΚΤΑΙΟΥ και μητέρα του ΤΕΛΑΜΩΝΑ.
ΔΕΛΦΙΣ – (Δελφίς) Κόρη του αστρονόμου Ευδόξου του Κνιδίου.
ΔΗΜΑΡΕΤΗ,
ΔΙΩΝΑΣΣΑ,
ΔΗΙΑΝΕΙΡΑ – (Δηϊάνειρα) Κόρη του Οινέως σύζυγος του Ηρακλέους.
ΔΗΙΔΑΜΕΙΑ – (Δηϊδάμεια) Σύζυγος του Αχιλλέως μητέρα του Νεοπτολέμου. ΔΙΟΔΩΡΑ
(Διοδώρα) Μητέρα του Ξενοφώντος σύζυγος του Γρύλλου.
Δηϊδάμεια – (δήϊος:εχθρός+δαμάζω) η νικήτρια των εχθρών.
ΔΙΟΤΙΜΑ – ( ιέρεια Μαντινείας, δίδαξε φιλοσοφία τον ΣΩΚΡΑΤΗ )
ΔΙΟΓΕΝΕΙΑ – Κόρη του Κελεού της Ελευσίνας.
ΔΕΙΝΟΜΑΧΗ – Αθηναία σύζυγος του ΚΛΕΙΝΙΑ, μητέρα του ΑΛΚΙΒΙΑΔΗ.
ΔΙΩΝΗ – Κόρη του ΩΚΕΑΝΟΥ και της ΓΗΣ, μητέρα της ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ
ΔΙΔΩ – Κόρη του βασιλιά της Τύρου Αγήνορος, αδελφή του Πυγμαλίωνος.
ΔΩΡΙΔΑ – Μητέρα των Νηρηίδων.
ΔΙΩΝΗ – (θυγατέρα του ΩΚΕΑΝΟΥ )ΔΙΩΝΗ (θυγατέρα του ΩΚΕΑΝΟΥ )ΔΙΩΝΗ (θυγατέρα του ΩΚΕΑΝΟΥ )
ΔΙΩΝΗ – (θυγατέρα του ΩΚΕΑΝΟΥ)
ΔΗΪΠΥΛΗ – (μητέρα ΔΙΟΜΗΔΟΥΣ )
ΔΑΥΛΗΣ – Νύμφη, κόρη του Κηφισού.
Διώνη – (εκ του Διός) η θεϊκή.Ήβη (ήβη:ακμή) η πάντοτε θαλερή, νέα
ΕΥΠΩΛΙΑ,
Εριφύλη – (έρι:πολύ+φύλον) η έξοχη των γυναικών.
Ευδοξία – (ευ+δόξα) η έχουσα καλή φήμη.
ΕΡΙΣ – Αδελφή του Άρη .
ΕΛΠΙΝΙΚΗ – (Ελπινίκη) Θυγάτειρα του Μιλτιάδου ετεροθαλής αδελφή του Κίμωνα.
ΕΥΡΥΑΝΑΣΣΑ – (Ευρυάνασσα) Θυγάτηρ του Πακτωλού σύζυγος του Ταντάλου, κ.α.
ΕΥΡΥΒΙΑ – (Ευρυβία) Θυγάτηρ του Πόντου και της Γης, αδελφή του Νηρέως.
ΕΥΡΥΤΗ – (Ευρύτη) (α) Ατθίς Νύμφη, (β) Ηρωίς εξ Αιτωλίας, κόρη του Ιπποδάμου.
ΕΥΡΥΠΥΛΗ – (μια των Αμαζόνων )
ΕΡΓΑΝΗ – Προσωνύμιο της Αθηνάς.
Ευνομία – (ευ+νέμω:διανέμω) η δίκαιη χορηγός των αγαθών.
Ευρυδίκη – (ευρύς+δίκη) η πολύ δίκαιη.
Ευρύκλεια – (ευρύς+κλέος) η πολυένδοξη.
ΕΛΙΚΩΝΙΣ – ( θυγατέρα ΘΕΣΠΙΟΥ )
ΕΥΡΥΔΑΜΕΙΑ – ( θυγατέρα του ΔΙΑΚΤΟΡΙΔΗ )
Ευτέρπη – (ευ+τέρπω) η πολύ ευχάριστη, Μούσα.
Δηϊδάμεια – (δήϊος:εχθρός+δαμάζω) η νικήτρια των εχθρών.
Ηλέκτρα – (ηλέκτωρ:ο ακτινοβολών ήλιος) η ακτινοβολούσα από χάρη
ΗΡΟΦΙΛΗ – Μια από τις Σίβυλλες.
ΗΡΙΓΟΝΗ – ( γέννησε τον ΣΤΑΦΥΛΟΝ με τον ΔΙΟΝΥΣΟ )
ΗΛΕΚΤΡΑ – αδελφή του ΟΡΕΣΤΗ κόρη του ΑΓΑΜΕΜΝΟΝΑ και της ΚΛΥΤΑΙΜΝΗΣΤΡΑΣ
Ηρώ – (Ήρα) η προσωποποίηση της Θεάς Ήρας
ΗΔΕΙΑ,
Θάλεια – (θάλλω) η δροσερή, η ωραία, Μούσα
ΘΡΑΣΣΑ – ( γυναίκα του ΙΠΠΩΝΟΥ, μητέρα του ΠΟΛΥΦΟΝΤΗ )
ΘΗΡΩ – Τροφός το Άρη
Θέμις – (τίθημι>θεσμός) η θεά του Δικαίου, η άκρως δίκαιη.
ΙΛΑΕΙΡΑ – Κόρη του Λεύκιππου και αδελφή της Φοίβης
Ιοκάστη – (ίον+κάζω:στολίζω) η ωραία ως μενεξές.
Ιππολύτη – (ίππος+λύω) η αρματιλάτις.
Ίρις – (είρω:αγγέλω) η αγγελιοφόρος των θεών.
Ιφιγένεια – (ίφι:ισχυρά+γίγνομαι) η πολύ ισχυρή.
ΚΑΛΙΑΝΔΗ – Νύμφη, γυναίκα του Αίγυπτου.
Καλλιόπη – (κάλλος+ωψ:οφθαλμός) η έχουσα ωραία μάτια.
Καλλιρρόη – ( καλώς+ρέω) η δροσερή ως καθαρό νερό.
Κλειώ – (κλέος) Η ένδοξη, Μούσα.
ΚΟΡΩΝΙΣ – Η μητέρα του Ασκληπιού.
Κλεονίκη -(κλέος+νίκη) η ένδοξη νικήτρια.
ΚΕΛΑΙΝΩ – ( μια των ΔΑΝΑΪΔΩΝ )
ΚΛΕΟΡΑ,
ΚΛΕΙΣΙΘΗΡΑ,
ΚΡΑΤΗΣΙΚΛΕΙΑ,
ΚΥΝΙΣΚΑ
Κλεοπάτρα – (κλέος+πάτρη) η δόξα της πατρίδος.
ΛΑΜΠΙΔΩ,
Λητώ – (λανθάνω) η μυστηριώδης.
ΛΕΥΚΙΠΠΗ – (Λευκίππη) (α) Μία των Ωκεανίδων, (β) Μήτηρ του Πριάμου, (γ)
θυγατέρα του Μινύου, βασιλέως του Βοιωτικού Ορχομενού, κ.ά.
ΛΕΥΚΟΝΟΗ – (Λευκονόη) Μητέρα του αργοναύτη Θερσάνορος εκ του Ηλίου.
ΛΕΙΑ – Αρχηγός των αμαζόνων.
ΛΑΜΠΙΔΩ -( γυναίκα του ΑΡΧΙΔΑΜΟΥ )
Μελπομένη – (μέλπω) η ευφραίνουσα με το άσμα της.
ΜΕΛΗΣΙΠΠΙΔΑ,
ΜΑΚΑΡΙΑ,
ΜΑΝΙΑ – ΜΕΛΙΝΝΑ,
ΜΕΛΙΤΤΑ,
ΜΥΡΤΗ,
ΜΑΙΡΑ ή ΜΑΡΙΑ – Κόρη του ΠΡΟΙΤΟΥ και της ΑΝΤΕΙΑΣ μητέρα του ΛΟΚΡΟΥ –
ΜΥΡΤΩ,
ΜΑΡΙΑ – Όνομα πανάρχαιο Ελληνικό
ΜΥΡΤΙΑ -( Αθηναία οπωροπόλις )
ΜΝΗΣΑΡΕΤΗ -( το πρότερο όνομα της ΦΡΥΝΗΣ )
Μυρτώ -(μύρτον) η ευχάριστη ως μυρτιά. ΝΑΝΝΩ,
ΝΗΪΣ -(γυναίκα του ΕΝΔΥΜΙΩΝΟΣ )
ΝΙΣΩ,
ΝΑΥΣΙΠΠΗ,
ΝΑΥΣΙΣΤΡΑΤΗ,
Ναυσικά – (ναυς+καίνυμαι:υμνούμαι) η υμνούμενη από τους ναυτικούς.
Νεφέλη – (νέφω:χύνω ύδωρ) η προσφέρουσα ζωογόνον ύδωρ.
ΝΗΡΗΙΔΑ – σύντροφος της ΑΡΤΕΜΙΔΟΣ.
Ξανθίππη – η ξανθή ιππεύτρια.
ΞΑΝΘΗ,
ΟΙΑΝΘΗ,
ΠΡΟΑΥΓΑ,
Πηνελόπη (πήνη:υφάδι+λέπω:εκτυλίσσω) η καλλιτέχνις υφάντρια.
ΠΡΟΚΡΙΣ – Κόρη του Ερεχθέα.
ΠΑΣΙΦΑΗ – ( γυναίκα του ΜΙΝΩΟΣ )
ΠΑΝΑΚΕΙΑ – ΚΟΡΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ
ΠΕΡΣΗΙΔΑ – Μητέρα της Πασιφάης αδελφή του Αιήτη.
ΠΕΡΔΙΚΑ – Αδελφή του Δαίδαλου.
Πολυξένη – (πολύ+ξενία) η πολύ φιλόξενη.
ΠΕΡΙΚΤΙΟΝΗ ( μητέρα ΠΛΑΤΩΝΟΣ) ΠΑΣΙΦΑΗ Κόρη του Ήλιου.
Πολύμνια – (πολύς+ύμνος) η θεία τραγουδίστρια, Μούσα.
ΡΩΞΑΝΗ – Σύζυγος του Μεγ. Αλέξανδρου
ΡΟΔΙΠΠΗ,
ΡΟΔΟΚΛΗΣ, ΤΕΛΕΣΘΩ ( ΩΚΕΑΝΙΣ )
ΤΙΜΑΙΑ,
ΤΙΜΑΡΕΤΗ
Τερψιχόρη (τέρπω+χορός) η τέρπουσα με το χορό της, Μούσα
ΥΠΑΤΙΑ – Αλεξανδρινή φιλόσοφος του 4ου π.Χ. αιώνα.
ΥΔΥΛΗ
ΥΛΗ – ( θυγατέρα του ΘΕΣΠΙΟΥ του Βοιωτού )
ΥΠΕΡΙΠΠΗ – (Υπερίππη) Μια των θυγατέρων του Δαναού.
ΥΨΙΠΥΛΗ – θυγατέρα του βασιλιά της Λήμνου Θόαντα. .
Φαίδρα – (φαιδρός < φως) η φωτεινή, η λάμπουσα από χάρη.
Φερενίκη – Άλλος τύπος του ονόματος Βερενίκη.
ΦΙΛΥΛΛΑ,
ΦΥΛΑΚΙΣ,
ΦΗΜΗ – (Φήμη) Θεά, προσωποποίησης της μεταδόσεως του λόγου.
ΦΙΛΤΙΣ – (Φιλτίς) Κόρη του αστρονόμου Ευδόξου του Κνιδίου.
ΦΙΛΥΡΑ – (Φιλύα) (α) κόρη του Ωκεανού (β) σύζυγος του Ναυπλίου.
Φιλομήλα – (φιλώ+μέλος) η φιλόμουσος, η φίλη της αρμονίας.
ΦΑΙΝΑΡΕΤΗ – ( μητέρα ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ )
ΦΑΝΩ,

ΦΙΛΙΠΠΗ

ΦΙΛΟΝΟΜΗ – Παντρεύτηκε το γιο του Ποσειδώνα Κύκνο

ΦΙΛΟΜΥΛΑ – Υπήρξε αρχηγός των γυναικών της Δαυλίδας, που πρόσφερε
Χρυσηϊς – (χρυσός) η πολύτιμη, η χρυσαφένεια.
ΧΡΥΣΙΠΠΗ – Μια από τις Δαναϊδες.
ΧΙΟΝΗ – Γυναίκα του Ποσειδώνα.
ΧΑΡΑ,
ΧΑΡΙΤΗ,
ΧΙΟΝΗ,
ΧΛΟΗ,
ΧΙΛΩΝΙΣ.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:

tampouloukia.gr

Advertisements

Ούτε οι αρχαίοι Έλληνες έτρωγαν πρωινό!


Τελικά τη συνήθεια να μην τρώμε πρωινό την κουβαλάμε αιώνες. Διότι ούτε οι αρχαίοι πρόγονοί μας κάθονταν στο τραπέζι το πρωί για να γευματίσουν, πριν ξεκινήσουν τις καθημερινές ασχολίες τους.

Όπως σημειώνει η Δρ. Αρχαιολόγος Γεωργία Καραμήτρου-Μεντεσίδη – προϊσταμένη Λ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων (Νομοί Κοζάνης – Γρεβενών) – στο ενδιαφέρον κείμενό της για τη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων στην ιστοσελίδα του Μουσείου Αιανής, οι πρόγονοί μας σηκώνονταν νωρίς το πρωί και, πριν φύγουν από το σπίτι, έτρωγαν κάτι λιτό.

Αυτό το πρώτο γεύμα τους λεγόταν ακράτισμα και περιλάμβανε ψωμί βουτηγμένο σε λίγο ανέρωτο κρασί. Προς το μεσημέρι ή το απόγευμα έπαιρναν ένα απλό και γρήγορο γεύμα, το άριστον και πριν από το βραδινό γεύμα έτρωγαν πάλι κάτι στα γρήγορα, το εσπέρισμα.

Το κανονικό γεύμα, που ήταν πλουσιοπάροχο, το έπαιρναν στο τέλος της μέρας και λεγόταν δείπνον. Έτρωγαν κανονικά μόνο τα βράδια, γιατί σχεδόν καθημερινά είχαν καλεσμένους.

Έλληνες οι ψωμοφάγοι

Οι αρχαίοι Έλληνες χαρακτηρίζονταν για τη λιτότητα στα φαγητά τους, μας πληροφορεί η κ. Καραμήτρου-Μεντεσίδη. Έτρωγαν συνήθως δημητριακά – σιτάρι και κριθάρι, γι’ αυτό ο Όμηρος τους αποκαλεί «ψωμοφάγους». Είχαν δύο ειδών ψωμιά: τη μάζα, που ήταν κριθάρι ζυμωμένο σε γαλέτα (φτηνό και το έψηναν είτε μόνοι τους στα σπίτια είτε στους φούρνους), και τον άρτο, που ήταν κανονικό ψωμί. Κάθε στέρεη τροφή (χόρτα, κρεμμύδια, ελιές, ψάρια, κρέας, φρούτα, γλυκίσματα) που συνόδευε το ψωμί ονομαζόταν όψον.

Μια πολύ αγαπημένη τους τροφή ήταν το έτνος, φάβα από κουκιά και φακές. Έτρωγαν επίσης πολλά σκόρδα και τυρί. Το κρέας ήταν ακριβό, γι’ αυτό σπάνια το είχαν στο τραπέζι τους. Βασική τροφή τους ήταν τα ψάρια, τα οποία κατανάλωναν φρέσκα ή παστά, (τάριχος).

Το δείπνο τελείωνε με επιδόρπιο, το τράγημα, που αποτελούνταν από φρούτα φρέσκα ή ξερά, γλυκά, μέλι και καρύδια.

Βασικό τους ποτό ήταν το κρασί, που το έπιναν συνήθως νερωμένο για να έχουν διαύγεια στη συζήτηση. Ένα άλλο ποτό που συχνά έπιναν και που καθόριζε το τελετουργικό στα Ελευσίνια μυστήρια ήταν ο κυκεών, ένα μείγμα κριθάλευρου, νερού και αρωματικών φυτών.

Ένα ακόμα στοιχείο είναι ότι οι πρόγονοί μας δε χρησιμοποιούσαν πιρούνια. Έκοβαν τη στέρεη τροφή σε μικρά κομμάτια και την έπιαναν με το χέρι. Ωστόσο χρησιμοποιούσαν κουτάλια – μερικές φορές και την κόρα του ψωμιού ως κουτάλι, όπως επίσης οβελούς (σούβλες) και κρεάγρες με δύο ή τρία στελέχη.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:

tampouloukia.gr

Επιστρέφει η αρχαία… τεχνολογία


ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΚΟΥΡΣΟΥΜ ΤΖΑΜΙ ΤΩΝ ΤΡΙΚΑΛΩΝ

Οι πόρτες των ναών άνοιγαν αυτόματα μετά την ολοκλήρωση της θυσίας. Ρομπότ-υπηρέτριες σέρβιραν κρασί στους καλεσμένους και ο κινηματογράφος του Φίλωνα «έπαιζε» περιπετειώδεις μύθους.

ΑΣΤΡΟΛΑΒΟΣ ΤΟΥ ΠΤΟΛΕΜΑΙΟΥ: Ενα εξαιρετικό αστρονομικό όργανο που απεικονίζει την ουράνια σφαίρα. Μετρούσε το γεωγραφικό μήκος και πλάτος των άστρων από οποιοδήποτε μέρος της γης και την απόσταση ήλιου-σελήνης

Η πλοκή ξεδιπλωνόταν με φωτορεαλισμούς, φωτιές να ανάβουν, ήχους κεραυνών να σκίζουν τον αέρα, πολύχρωμες φιγούρες να κινούνται ρυθμικά. Είναι σκηνές βγαλμένες από τους αυτοματισμούς του 20ού αιώνα που διαδραματίζονταν, όμως -όσο απίστευτο και αν φαντάζει- περισσότερα από 2.000 χρόνια πριν.

Μικρά δείγματα της τεχνολογίας των αρχαίων Ελλήνων, στον θαυμαστό κόσμο της οποίας ξεναγεί το κοινό μια ενδιαφέρουσα έκθεση: πενήντα εκθέματα, αντίγραφα αρχαιοελληνικών τεχνολογικών επιτευγμάτων, φιλοξενούνται τις ημέρες αυτές στο Κουρσούμ Τζαμί των Τρικάλων, ένα ισλαμικό τέμενος το οποίο έχει μετατραπεί σε μουσείο. Εμπνευστής τους ο μηχανολόγος μηχανικός και εκπαιδευτικός κ. Κώστας Κοτσανάς, ο οποίος έχει αφιερώσει τη μισή του ζωή στη μελέτη και την κατασκευή εκατοντάδων αντιγράφων.

«Η εξέλιξη της σημερινής τεχνολογίας θα ήταν αμφίβολη αν δεν είχε προηγηθεί η ανέξοδη επανάκτηση της αρχαιοελληνικής τεχνολογίας από τον δυτικό πολιτισμό. Και αυτό μετά από 1.000 χρόνια ωρίμανσης της Δύσης», λέει στο «Εθνος» ο κ. Κοτσανάς.

«Σήμερα η εποχή μας είναι καθαρά τεχνολογική, τεχνοκρατική. Υπό αυτή την έννοια και ειδικά στις συνθήκες της κρίσης έχει ακόμη μεγαλύτερη αξία να μάθει η ανθρωπότητα πόσα οφείλει στους αρχαίους Ελληνες. Ηταν πρωτοπόροι όχι μόνο στη φιλοσοφία αλλά και στην τεχνολογία. Και μάλιστα εφηύραν εφαρμογές που χρησιμοποιήθηκαν ανεμπόδιστα και ανέξοδα από όλο τον κόσμο. Ενώ σήμερα οι πατέντες κατοχυρώνονται…»

Η ΥΔΡΑΥΛΙΣ ΤΟΥ ΚΤΗΣΙΒΙΟΥ: Είναι το πρώτο πληκτροφόρο μουσικό όργανο παγκοσμίως, εμφανής πρόγονος του σύγχρονου εκκλησιαστικού οργάνου. Εχει 24 πλήκτρα, δύο αντλίες παροχής αέρα, τον «πνιγέα», για σταθερή πίεση του αέρα και τους μουσικούς αυλούς

Ηλιακά ρολόγια, ξυπνητήρια, συναγερμοί θυρών, αυτόματα και ανυψωτικά μηχανήματα, καταπέλτες, ο αναλογικός υπολογιστής των Αντικυθήρων και το υδραυλικό ρολόι του Αρχιμήδη είναι μερικά μόνο από τα εκθέματα που καλύπτουν τη χρονική περίοδο από το 2000 π.Χ μέχρι το τέλος του αρχαίου ελληνικού κόσμου.

«Κοχλίες, βίδες, παξιμάδια, οδοντωτούς τροχούς, γρανάζια, ιμάντες, όλα όσα έχει ένα αυτοκίνητο, οι αρχαίοι Ελληνες τα είχαν ανακαλύψει», προσθέτει ο κ. Κοτσανάς. «Ουσιαστικά βρέθηκαν ένα βήμα πριν από την κατασκευή του. Αν οι συνθήκες ήταν διαφορετικές, θα το είχαν κάνει, ήταν θέμα χρόνου».

Ο ΤΕΤΡΑΝΤΑΣ ΤΟΥ ΙΠΠΑΡΧΟΥ: Ενα όργανο μέτρησης ευρείας χρήσης. Μετρούσε αστρονομικά μεγέθη στην τοπογραφία και την οικοδομική, γήινες αποστάσεις, όπως το ύψος ενός κτιρίου, ήταν εντοπιστής θέσης και ηλιακό ρολόι

Η κινητή έκθεση, η οποία έχει ταξιδέψει και στο εξωτερικό, μετά τα Τρίκαλα θα περιοδεύσει στο Αίγιο και το Ηράκλειο, ενώ όσοι ενδιαφέρονται να φιλοξενηθεί και στην περιοχή τους, μπορούν να λάβουν πληροφορίες μέσω της ιστοσελίδας www.kotsanas.gr

3ος αιώνας π.Χ.
Η αυτόματη υπηρέτρια του Φίλωνα

ΤΡΙΚΩΛΟΣ ΑΝΥΨΩΤΙΚΗ ΜΗΧΑΝΗ: Ο πρώτος γερανός κατακόρυφης ανύψωσης παγκοσμίως. Το φορτίο αναρτιόταν μέσω πολύσπαστων από την κορυφή της μηχανής και ανυψωνόταν με τη βοήθεια ενός οριζόντιου περιστρεφόμενου άξονα

Το πρώτο παράδειγμα εφαρμογής υδραυλικών βαλβίδων και υδραυλικών ελεγκτών στον κόσμο ήταν η αυτόματη υπηρέτρια του Φίλωνα. Τον 3ο αιώνα π.Χ. ο Φίλωνας ο Βυζάντιος κατασκεύασε ένα ανθρωποειδές ρομπότ με τη μορφή γυναίκας. Οταν κάποιος τοποθετούσε ένα άδειο κύπελλο στο αριστερό της χέρι, τότε αυτό κατέβαινε και πλησίαζε το δεξιό που κρατούσε μια οινοχόη. Η θεραπαινίδα γέμιζε το κύπελλο με κρασί και στη συνέχεια το αναμείγνυε με νερό ώστε να γίνει πιο ελαφρύ. Τη δυνατότητα να θαυμάσουν ένα αντίγραφο αυτού του επιτεύγματος έχουν όσοι επισκεφθούν το Μουσείο Αρχαιοελληνικής Τεχνολογίας που έχει ιδρύσει ο κ. Κώστας Κοτσανάς στο Κατάκολο Ηλείας.

Προορισμός

ΑΥΤΟΜΑΤΟ ΑΝΟΙΓΜΑ ΘΥΡΩΝ ΝΑΟΥ: Αξιοποιώντας τη θέρμανση, τη συστολή, τη διαστολή και τη ροή του νερού, οι πόρτες του νερού άνοιγαν αυτόματα στο ξεκίνημα της θυσίας και έκλειναν μετά το τέλος της

Ο χώρος προτείνεται από ξένους τουριστικούς οδηγούς ως απαραίτητος τόπος επίσκεψης, ενώ αποτελεί προορισμό για τους επιβάτες κρουαζιερόπλοιων που σταματούν στην περιοχή. Η είσοδος και η ξενάγηση στο μουσείο είναι δωρεάν και χιλιάδες μαθητές το επισκέπτονται κάθε χρόνο οργανωμένα. Το μουσείο ιδρύθηκε και λειτουργεί με την αστείρευτη αγάπη που τρέφει ο κ. Κοτσανάς για τον αρχαιοελληνικό πολιτισμό και το μεράκι που έχει καταθέσει. Παρότι το ελληνικό κράτος δεν στηρίζει την προσπάθεια, το μουσείο συντηρείται από τα φιλοδωρήματα των τουριστών οι οποίοι μένουν έκθαμβοι όταν αφιερώνουν λίγο χρόνο στα περισσότερα από 300 εκθέματα που φιλοξενούνται σε αυτό.

Κατερίνα Ροββά

ΠΗΓΗ: ethnos.gr

Πατήστε εδώ για να δείτε τα εκθέματα της κινητής έκθεσης

Τι σημαίνει άραγε το Α ΜΠΕ ΜΠΑ ΜΠΛΟΝ ΤΟΥ ΚΕΙΘΕ ΜΠΛΟΝ… ;


Η διαχρονικότητα της Ελληνικής γλώσσης είναι αδιαμφισβήτητη και αυταπόδεικτη!
Μεταξύ πολλών παραδειγμάτων ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα:

Μικροί (οι .ομήλικοι εξ ημών.) είχαμε παίξει το γνωστό παιδικό παιχνίδι : δύο ομάδες αντιπαρατιθέμενες, εναλλάξ να εφορμούν η μία της άλλης ψελλίζοντας ακαταλαβίστικα λόγια, που όλοι νομίζαμε αποκυήματα παιδικής φαντασίας και κουταμάρας (μετέπειτα πήρε την μορφή: «έλα να τα βγάλουμε»)

«Ά μπε, μπα μπλόν, του κείθε μπλόν, ά μπε μπα μπλόν του κείθε μπλόν, μπλήν-μπλόν.»
Τι σημαίνουν αυτά? Μα , τι άλλο, ακαταλαβίστικες παιδικές κουταμάρες, θα ειπεί κάποιος.
Όμως δεν είναι έτσι.

Ατυχώς, η Ελληνική, εδέχθη πλείστες όσες προσβολές από εξελληνισμένους βαρβάρους, Σλάβους, Τουρκόφωνους, Λατίνους κ.ά.., που δεν κατανοούσαν την ελληνική -ούτε κάν είχαν την φωνητική ανατομία που θα τους επέτρεπε σωστές εκφωνήσεις φωνηέντων – εμιμούντο τις φράσεις, παραφράζοντάς τις συχνότατα, και έτσι διεστραμμένα και παραμορφωμένα, έφθασαν μέχρι των ημερών μας, ώστε πλέον να μη αναγνωρίζονται.

Κατ’΄αυτόν τον τρόπο, εισήχθησαν εις την Ελληνική, όροι, λέξεις και φράσεις, ως μέσα από παραμορφωτικό κάτοπτρο είδωλα, καθιστάμενα αγνώριστα στον απλό κόσμο.
Ας επανέλθουμε στο πιο πάνω.

Η όλη. στιχομυθία, προήρχετο από παιδικό παιχνίδι που έπαιζαν οι Αθηναίοι Παίδες (και ου μόνον.), και ταυτόχρονα εγυμνάζοντο στα μετέπειτα αληθινά πολεμικά παιχνίδια.

Πράγμα απολύτως φυσικό, αφού πάντοτε ο Αθηναίος Πολίτης ετύγχανε και Οπλίτης! (βλέπετε παίζοντας και με τα γράμματα, προκύπτον συνδεόμενες έννοιες.Πολίτης – Οπλίτης)
Τι έλεγαν λοιπόν οι αντιπαρατιθέμενες παιδικές ομάδες, που τόσον παραφράσθηκε από τους μεταγενέστερους??

Ιδού η απόδοση:
«Απεμπολών, του κείθεν εμβολών !!!…» (επαλαμβανόμενα με ρυθμό, εναλλάξ από την δείθεν επιτιθέμενη ομάδα)
Τι σήμαιναν ταύτα? Μα..απλά ελληνικά είναι! « Σε απεμπολώ, σε απωθώ, σε σπρώχνω, πέραν (εκείθεν) εμβολών σε (βλ. έμβολο) με το δόρυ μου, με το ακόντιό μου!!!

ΠΗΓΗ: sainiaa.blogspot.gr

Πώς ήταν άραγε ο ουρανός των αρχαίων; Δες το στο Πλανητάριο!


 Οι ευχάριστες οπτικοακουστικές εκπλήξεις για μικρούς και μεγάλους συνεχίζονται στο Ψηφιακό Πλανητάριο του Ιδρύματος Ευγενίδου. Στις 30 Οκτωβρίου η νέα εντυπωσιακή πλανηταριακή παράσταση «O Oυρανός των Αρχαίων» κάνει πρεμιέρα!

Ο κ. Διονύσης Σιμόπουλος, Διευθυντής του Πλανηταρίου, μιλώντας για τη νέα ψηφιακή παράσταση αναφέρει ότι «η παράσταση αυτή αξιοποιεί πλήρως τις τεχνικές δυνατότητες του πλανηταρίου να μας “ταξιδέψει εικονικά” μέσα στον χώρο και τον χρόνο και να μας παρουσιάσει τον ουρανό κατά την αρχαιότητα κατά τρόπο επιστημονικά άρτιο και εικαστικά εντυπωσιακό. Στον τεράστιο θόλο του Πλανηταρίου το κοινό θα δει τον έναστρο νυχτερινό ουρανό, όπως ακριβώς τον έβλεπαν οι αρχαίοι Αιγύπτιοι , οι Μινωίτες, οι Έλληνες της εποχής της κλασικής αρχαιότητας και αργότερα οι κάτοικοι της Ελληνιστικής Αιγύπτου».

«Επιπροσθέτως», τονίζει. «οι πολύτιμες όσο και εντυπωσιακές φωτογραφίες του γνωστού φωτογράφου Λουκά Χαψή θα μας παρουσιάσουν τον έναστρο νυχτερινό ουρανό που απλώνεται πάνω από τους σημαντικούς αρχαιολογικούς μας χώρους σήμερα».

 Το περιεχόμενο της παράστασης

Ξεκινώντας από τον «Ουρανό της Αρχαίας Αιγύπτου» ο θεατής περιηγείται εικονικά σε μερικά από τα σημαντικότερα μνημεία της. Από τον ναό του Αμπού Σιμπέλ έως τον περίφημο τάφο του Τουταγχαμών και τη Ντέντερα κοντά στο Λούξορ, θα κατανοήσουμε πόσο ακριβείς ήταν οι ουράνιες ευθυγραμμίσεις των Αρχαίων Αιγυπτίων, ευθυγραμμίσεις που ακόμη και σήμερα εξακολουθούν να μας εντυπωσιάζουν.
Κι ενώ οι Αιγύπτιοι εφηύραν το ηλιακό ημερολόγιο και κατέγραψαν συστηματικά τις κινήσεις του Ήλιου, των πλανητών και των άστρων, δεν προσπάθησαν να χρησιμοποιήσουν με ορθολογισμό τις παρατηρήσεις τους αυτές.
Για το λόγο αυτό, η παράσταση θα κάνει έναν δεύτερο σταθμό στο ναυτικό πολιτισμό των Μινωιτών, των ανθρώπων εκείνων που χρησιμοποίησαν πρώτοι τους αστερισμούς για να προσανατολιστούν. Η εμπεριστατωμένη γνώση ναυσιπλοΐας και επομένως η γνώση των άστρων και των αστερισμών, βρίσκονται αποτυπωμένες στα ερείπια της Κνωσού και του Ακρωτηρίου της Θήρας.
Και από την αρχαία Κνωσσό της εποχής του χαλκού, το ταξίδι συνεχίζεται στην Αρχαία Ελλάδα της Κλασικής περιόδου, τότε που τέθηκαν τα θεμέλια του Δυτικού πολιτισμού και μαθηματικοί και αστρονόμοι προσπάθησαν να ερμηνεύσουν τις κινήσεις των ουρανίων σωμάτων με τρόπο ορθολογικό. Η συνέχεια επιφυλάσσει τον Εύδοξο αλλά και τον Αρίσταρχο τον Σάμιο, που πρώτος υποστήριξε μια Ηλιοκεντρική Θεώρηση του Σύμπαντος και τέλος με τον Ίππαρχο που δίκαια θεωρήθηκε ο πατέρας της αστρονομίας.
Με τον τρόπο αυτό το ταξίδι στον χώρο και τον χρόνο θα συνεχιστεί στην Ελληνιστική Αίγυπτο για να γνωρίσουμε μερικά από τα επιτεύγματα της Αλεξανδρινής επιστήμης, την περίφημη Αλεξανδρινή Βιβλιοθήκη και τον Φάρο της Αλεξάνδρειας. Η παράσταση ολοκληρώνεται με μία από τις πιο εντυπωσιακές ανακαλύψεις των τελευταίων χρόνων, τον «Μηχανισμό των Αντικυθήρων», τον πρώτο υπολογιστή της αρχαιότητας.
Σημειώνεται ότι η νέα ψηφιακή παράσταση εντάσσεται στο τρέχον πρόγραμμα του Πλανηταρίου από την Τετάρτη 31 Οκτωβρίου 2012. Τιμές εισιτηρίων: Ενήλικες 6 Ευρώ, παιδιά 4 Ευρώ.

Αρχαιοελληνικά δίκτυα επικοινωνίας


Του Κώστα Στυλιάδη, 
Καθηγητή Πληροφορικής – Ερευνητή Ιστορίας Τηλεπικοινωνιών

Ο τηλέγραφος με φωτιά ήταν σε μεγάλη χρήση στην Αρχαία Ελλάδα και αυτό φαίνεται και από περιγραφές του Ομήρου. Στην τριλογία «Ορέστεια» του Αισχύλου, υπάρχουν μερικά πολύ χαρακτηριστικά λόγια ενός αρχαίου φρυκτωρού, που περιμένει υπομονετικά νύχτα – μέρα στο ανάκτορο των Μυκηνών το φωτεινό σήμα για την πτώση της Τροίας για να το μεταφέρει στη βασίλισσα Κλυταιμνήστρα.
Στην τραγωδία του ίδιου ποιητή με τον τίτλο «Αγαμέμνων», που αποτελεί το πρώτο μέρος της τριλογίας «Ορέστεια» και που παραστάθηκε το 458 π.Χ. στα Μεγάλα (Αστικά) Διονύσια, έχουμε και την πρώτη αναφορά στη χρήση του τηλεγράφου στην ιστορία των τηλεπικοινωνιών. Η αρχή του νήματος λοιπόν στην ιστορία των τηλεπικοινωνιών αρχίζει με την αναφορά ότι η πτώση της Τροίας έγινε γνωστή στη βασίλισσα και σύζυγο του Αγαμέμνονα Κλυταιμνήστρα, με ένα σύστημα από φωτιές (φρυκτωρίες) και μέσα σε μια μόλις μέρα, όπως ήταν και η υπόσχεση του αρχηγού της εκστρατείας των Ελλήνων προς
τη σύζυγό του πριν ξεκινήσει για τη μεγάλη εκστρατεία.
Φωτεινοί αναμεταδότες
Για τη μετάδοση του μηνύματος χρησιμοποιήθηκε το σύστημα της πυρσείας, δηλ. η χρήση φωτεινών αναμεταδοτών από βουνοκορφή σε βουνοκορφή. Η διαδρομή του σήματος ήταν από την Ίδη της Τροίας στοΈρμαιο της Λήμνου, μετά στην κορυφή του βουνού του Δία τον Αθω (Άγιον Όρος), στον Μάκιστο της Εύβοιας, μετά στο Μεσσάπιο (Εύριπος), στον Κιθαιρώνα, στα Μέγαρα και στις κορυφές του Αραχναίου, κοντά στις Μυκήνες και τέλος στο ανάκτορο των Ατρειδών.
Η Κλυταιμνήστρα είχε δώσει εντολή σ’ έναν παρατηρητή (φρυκτωρό) να περιμένει στη στέγη του παλατιού, έως ότου δει τους αναμένους δαυλούς στις κορυφές των βουνών, σημάδι ότι πάρθηκε η Τροία. Για μήνες δεν φαινόταν τίποτα στον ορίζοντα, ώσπου τελικά η φλόγα έλαμψε μέσα στη νύχτα. Τότε η βασίλισσα ετοίμασε λαμπρή γιορτή στο Άργος.
Παραθέτουμε μεταφρασμένα αποσπάσματα από την τραγωδία του Αισχύλου, όπου γίνεται και ένας πολύ ενδιαφέρον διάλογος ανάμεσα στον Χορό και στη βασίλισσα Κλυταιμνήστρα. Το κείμενο είναι παρμένο από το βιβλίο «Αισχύλος Αγαμέμνων» σε μετάφραση Τάσου Ρούσσου (εκδ. Κάκτος).
ΧΟΡΟΣ:
«Μα εσύ του Τυνδάρεω κόρη, Κλυταιμνήστρα βασίλισσα, λέγε τι τρέχει; τι καινούργιο συμβαίνει; Ποιό μαντάτο μαθαίνοντας έστειλες ολούθε να ετοιμάσουν θυσίες;»
    Ο Χορός φαίνεται να απορεί για την ταχύτητα μετάδοσης της ευχάριστης είδησης.
ΧΟΡΟΣ:
«Και πότε κούρσεψαν την πόλη;»
ΚΛΥΤΑΙΜΝΗΣΤΡΑ:
«Τη νύχτα, σου είπα, που το φως γέννησε τούτο»
ΧΟΡΟΣ:
«Τόσο γοργά ποιός θα ‘ρχόταν μαντατοφόρος;»
    Η απόδοση της απάντησης της Κλυταιμνήστρας δίνεται κάπως πιο σύντομα και περιεκτικά στο βιβλίο του Leonard de Vries «Το βιβλίο των Τηλεπικοινωνιών»
ΧΟΡΟΣ:
«ποιός μπόρεσε να φέρει τόσο γρήγορα τα νέα;»
ΚΛΥΤΑΙΜΝΗΣΤΡΑ:
«Ο Ηφαιστος! Δυνατή φωτιά άναψαν στην κορυφή της Ιδας και πολλές φωτιές μετά μας έφεραν διαδοχικά το μήνυμα: Από την Ιδα το μήνυμα της φλόγας πήγε στον κάβο Ερμή της Λήμνου και τρίτη η ψηλή κορυφή του Αθω δέχθηκε το φως. Με δύναμη η φλόγα γεφύρωσε το πέλαγος και έφθασε στις Βίγλες του Μακίστου, στην Εύβοια. οι φρουροί προώθησαν το μήνυμα στον Εύριπο, στους ανθρώπους πάνω στο Μεσσάπιο. Κι αυτοί έβαλαν φωτιά σ’ ένα σωρό με ρείκια και πάνω από τους κάμπους του Ασωπού έστειλαν το μήνυμα στην κορυφή του Κιθαιρώνα. Κι από κει πάλι με ζήλο πολύ προώθησαν το μήνυμα και το έστειλαν πάνω από την Γοργώπιδα λίμνη στο Αιγίπλαγκτο όρος. Και η φλόγα πέρασε τον Σαρωνικό και έφθασε σαν κεραυνός στις κορυφές του Αραχναίου και τέλος εδώ το λάβαμε, στων Ατρειδών τις στέγες, το φως αυτό, που προππαπός του είναι η φωτιά της Ιδας».

    Αυτό το κείμενο του Αισχύλου είναι μια πολύ καλή ένδειξη του πόση σημασία έδιναν οι αρχαίοι Έλληνες στη χρήση του οπτικού τηλέγραφου. Οι κορυφές των βουνών που χρησιμοποιήθηκαν για την αναμετάδοση των μηνυμάτων δεν επιλέχτηκαν τυχαία. Ακόμη και σήμερα αν ανεβούμε πάνω σε μια απ’ αυτές και κοιτάξουμε με καθαρό ουρανό, θα μπορέσουμε να διακρίνουμε την απέναντι κορυφή.
Αυτός ο τρόπος επικοινωνίας με τα φωτεινά σήματα, που εξελίχθηκε αργότερα, ήταν γνωστός σαν πυρσεία ή φρυκτωρία και αναφέρεται ακόμη από τους Ευριπίδη, Αριστοφάνη και Θουκυδίδη.
Υδραυλικός τηλέγραφος
    Γύρω στο 330 π.Χ., όπως αναφέρει ο Αρκάδας στρατηγός Αινείας ο Τακτικός στο έργο του με τον τίτλο «Πολιορκητικά», είχε επινοήσει ο ίδιος ένα έξυπνο σύστημα τηλεγραφίας. Την περιγραφή και τη λειτουργία της συσκευής αυτής διέσωσε ο ιστορικός Πολύβιος (203-121 π.Χ.) Ο στρατηγός Αινείας ήταν ένας από τους μεγαλύτερους θεωρητικούς των πολεμικών τεχνών στην εποχή του, αλλά ήταν ακόμα πολύ σπουδαίος και στις μάχες και στις τεχνικές κατασκευές.
Στους σηματοδοτικούς σταθμούς υπήρχαν δύο πανομοιότυποι κάδοι κυλινδρικής μορφής γεμάτοι με νερό μέχρι το ίδιο σημείο που είχαν στη βάση τους και από μια βρύση ίδιας διαμέτρου, ώστε όταν έτρεχε το νερό η ροή του να ήταν η ίδια και στους δύο κάδους. Το ύψος των κάδων ήταν περίπου 1,5 μέτρο και το πλάτος τους περίπου μισό μέτρο.
Πάνω στο νερό του κάθε κάδου επέπλεε ένα ξύλινο ραβδί που ήταν κάθετα στηριγμένο σε έναν κυλινδρικό φελό, που είχε διάμετρο λίγο μικρότερη από την αντίστοιχη των δοχείων. Το ραβδί ήταν χωρισμένο σε παράλληλους κύκλους που είχαν απόσταση περίπου 6 εκατοστών μεταξύ τους. Στα κενά αυτών των κύκλων ήταν σημειωμένες διάφορες κωδικοποιημένες πληροφορίες, στρατιωτικής κυρίως φύσης, οι ίδιες και στους δύο κάδους. Τέτοιες πληροφορίες μπορεί να ήταν «εισβολή εχθρικού στρατού», «εμφάνιση πλοίων», «κινήσεις στρατευμάτων» κ.α.
Λειτουργία
    Η επικοινωνία μεταξύ των σταθμών με το σύστημα αυτό γινόταν ως εξής: όταν επρόκειτο να μεταδοθεί ένα μήνυμα, ειδοποιούσαν για την πρόθεσή τους τον επόμενο σταθμό υψώνοντας έναν πυρσό. Μόλις ο απέναντι σταθμός απαντούσε ότι έλαβε το σήμα, υψώνοντας κι αυτός πυρσό, ο πομπός ύψωνε τον πυρσό του και πάλι και άνοιγαν και οι δύο, τις βρύσες να τρέξουν ταυτόχρονα.
Όταν το ραβδί, καθώς κατέβαινε, έφθανε στο μήνυμα που ήθελαν να μεταδώσουν στα χείλη του κάδου, τότε ο πομπός χαμήλωνε τον πυρσό και έκλεινε τη βρύση του. Ο λήπτης έκλεινε κι αυτός τη δική του βρύση. Τα μηνύματα έφθαναν και στους δύο σταθμούς στο ίδιο σημείο.
Ο λήπτης γινόταν μετά πομπός στον επόμενο σταθμό κ.ο.κ.
Το σύστημα αυτό στηρίζεται στο συγχρονισμό των κινήσεων πομπού και δέκτη, κάτι που συναντάμε και στα σύγχρονα τηλεπικοινωνιακά συστήματα. Το σύστημα αυτό είχε το μειονέκτημα ότι ήταν γενικά αργό στη χρήση του και ακόμη δεν μπορούσε να δώσει ακριβέστερες πληροφορίες πέρα από κάποιες απλές αναφορές για τις εχθρικές κινήσεις.
Οπτικός τηλέγραφος
Η μεταβίβαση μηνυμάτων με φωτιές είχε συστηματοποιηθεί κυρίως για στρατιωτικούς σκοπούς και οι φρυκτωρίες (από τις λέξεις φρυκτός = πυρσός και ώρα = φροντίδα), όπως τις ονόμαζαν, αποτελούσαν το βασικό μέσο επικοινωνίας στον στρατό.
Μια αξιοσημείωτη μέθοδος σηματοδότησης που μας περιγράφει και πάλι ο Έλληνας ιστορικός Πολύβιος ήταν αυτή των αλεξανδρινών τεχνικών Κλεοξένη και Δημόκλειτου, που την επινόησαν το 350 π.Χ. περίπου και που αποτέλεσε πραγματική επανάσταση στο χώρο των τηλεπικοινωνιών.
Σύμφωνα με το σύστημα αυτό ο πομπός και ο δέκτης είχαν ο καθένας από δύο τοίχους, που απείχαν μεταξύ τους λίγα μέτρα και ο σταθμός που έκανε τον δέκτη μπορούσε να τους διακρίνει άνετα με κάποια διόπτρα. Η εμβέλεια αυτού του τρόπου επικοινωνίας αποδείχθηκε στην πράξη ότι έφθανε μέχρι και τα 30 χιλιόμετρα.
Η κατασκευή των τοίχων θύμιζε πολεμίστρες, με έξι εσοχές και πέντε κοιλότητες. Η κάθε κοιλότητα φιλοξενούσε και από μια πυρσεία και είχε πλάτος περίπου ένα μέτρο. Οπως έβλεπε τον σταθμό εκπομπής ο δέκτης, ο αριστερός τοίχος αντιστοιχούσε στη σειρά των γραμμάτων και ο δεξιός στη στήλη των γραμμάτων.
Δηλαδή, είχαν χωρίσει τα γράμματα της αλφαβήτου σε πέντε ομάδες και σε πέντε στήλες, με την τελευταία σειρά και στήλη να έχουν από ένα γράμμα λιγότερο. Το κάθε γράμμα αντιστοιχούσε σε κάποια σειρά και κάποια στήλη και με κατάλληλα ανάμματα των πυρσών ο λήπτης λάμβανε τα γράμματα ένα ένα. Κάθε ζευγάρι αριθμών αντιστοιχούσε και σε ένα γράμμα της αλφαβήτου.
Αν άναβαν δηλ. πρώτα δύο πυρσοί και μετά τρεις, σήμαινε τη δεύτερη στήλη και την τρίτη γραμμή, δηλ. την αποστολή του γράμματος κ.ο.κ. Με τον τρόπο αυτό γινόταν οι αποστολές όλων των γραμμάτων. Ο Πολύβιος αναφέρεται στην απλότητα και στην ακρίβεια που παρείχε αυτός ο κώδικας επικοινωνίας. Οι πυρσοί είχαν επάλειψη ρετσινιού ή ακάθαρτου πετρελαίου που ήταν γνωστό από τότε στο Κερί της Ζακύνθου, όπου και σήμερα αναβλύζει. Ο Αισχύλος πολύ χαρακτηριστικά αναφέρεται στο «άγγαρο πυρ» (άσβεστο πυρ) των φρυκτωριών.

Οπτικός και υδραυλικός τηλέγραφος, φρυκτωρίες και κωδικοποιημένα σήματα

Υδραυλικός Τηλέγραφος του Αινεία

Και τα δύο συστήματα επικοινωνίας των αρχαίων Ελλήνων, ο οπτικός και ο υδραυλικός τηλέγραφος, είχαν τα μεγάλα μειονεκτήματα ότι ήταν πολύ αργά για τη μετάοδση ενός μεγάλου μηνύματος και χρειάζονταν ακόμη να είναι σε ετοιμότητα ενας μεγάλος αριθμός από σταθμούς αναμετάδοσης, για την αποστολή ενός μηνύματος. Πέρασαν, όμως, στην ιστορία σαν τα πρώτα συστήματα μετάδοσης πληροφοριών σε μεγάλη απόσταση και χρησιμοποιήθηκαν για πολλούς αιώνες.
Στις αρχές του αιώνα μας, η οπτική τηλεγραφία υπήρξε ένα από τα ασφαλέστερα μέσα τηλεπικοινωνίας.
Η γερμανική εφημερίδα «Frankfurter Zeitung» περιέγραψε το 1912 μια νέα λυχνία ακετυλενίου, που ήταν ορατή σε μια απόσταση 75 χιλιομέτρων τη νύχτα και η οποία χρησιμοποιήθηκε από τον γερμανικό στρατό αντί για τον τηλέγραφο, το τηλέφωνο και τον ασύρματο για τον απλούστατο λόγο ότι τα τελευταία μέσα επικοινωνίας, εκείνη τουλάχιστον την εποχή, είτε τα παρακολουθούσε ο εχθρός ή γίνονταν άχρηστα σε περίπτωση κακών καιρικών συνθηκών.

Σημαντικότεροι σταθμοί

Σταθμός αρχαίων φρυκτωριών πρέπει να υπήρχε ακόμα και στο σημερινό Καβο-Ντόρο της Εύβοιας (όπου βρέθηκαν μεγάλα τείχη και τρία δωμάτια), στη δυτική Κρήτη για επικοινωνία με τα Κύθηρα και στο ακρωτήριο Μαλέας.
Πολλοί μεγάλοι ιστορικοί αναφέρονται στις Ηράκλειες Στήλες (σημερινό Γιβραλτάρ) που σύμφωνα με τη Μυθολογία τις δημιούργησε ο Ηρακλής, όπου με τις φωτιές και τους καπνούς που άναβαν καθοδηγούσαν τους ναυτιλλομένους στο ταξίδι τους στον άγνωστο τότε Ατλαντικό Ωκεανό.
Η ντόπια παράδοση λέει, ότι ακόμη από την εποχή των μεγάλων εμπόρων των Φοινίκων και των αρχαίων Ελλήνων και μέχρι και την εμφάνιση του ηλεκτρικού τηλέγραφου, ενημερώνονταν οι ντόπιοι έμποροι για την άφιξη των πλοίων από τα φωτεινά σήματα του βράχου του Γιβραλτάρ.
Οι Ισπανοί εκτιμούν πολύ αυτήν την προσφορά των αρχαίων Ελλήνων και τη διατηρούν σαν μουσειακό του μνημείο. Ο πύργος που υπήρχε στις Ηράκλειες Στήλες, αφού καταστράφηκε από πολλούς επιδρομείς, ξανακτίστηκε στην ίδια ακριβώς θέση την εποχή του Αυγούστου Καίσαρα, σαν οχυρό και σταθμός τηλεπικοινωνιών των Ρωμαίων και χρησιμοποιήθηκε μέχρι ακόμα και το 1682 μ.Χ.
Ο Καρχηδόνιος στρατηλάτης Αννίβας (3ος αιώνας π.Χ) συντήρησε και χρησιμοποίησε κι αυτός τις Ηράκλειες Στήλες και είχε ακόμη ένα μεγάλο δίκτυο επικοινωνιών από το Μαρόκο ως το Φάρο της Αλεξάνδρειας και από την Καρχηδόνα – Σικελία – Ιταλία.
Οι Καρχηδόνιοι συμπλήρωσαν και βελτίωσαν τον υδραυλικό τηλέγραφο του Αινεία του Τακτικού, τον οποίο και χρησιμοποίησαν στο Σικελικό πόλεμο για επικοινωνία με την πρωτεύουσα τους από απόσταση 134 χιλιομέτρων και με ενδιάμεσο σταθμό το νησί Παντελαρία.

Ευρύ δίκτυο

Οι Ρωμαίοι αυτοκράτορες Τραϊανός και Αδριανός (1ος και 2ος αιώνας μ.Χ.) εγκατέστησαν ένα πολύ ευρύ δίκτυο φρυκτωριών με 6.000 χιλιόμετρα κάλυψης και με 1.500 σταθμούς αναμετάδοσης. Άλλος σημαντικός σταθμός τηλεπικοινωνιών ήταν το «καιροσκοπείο» στην κορυφή του Αθω, όπως το μνημονεύει ο Αναξίμανδρος, δηλ. μετεωρολογικός σταθμός και φρυκτώριο που η ιστορία του ξεκινά από τις Γιγαντομαχίες της Μυθολογίας και φθάνει μέχρι και τη σημερινή εποχή, όπου οι καλόγεροι βοηθούν τα πλοία στον προσανατολισμό τους.
Η βουνοκορφή του Μεσσάπιου της Εύβοιας έχει κι αυτή τη δική της ιστορία σαν θέση φρυκτωρίου και μετέπειτα ναυτικού φάρου, όπως και το φρυκτώριο του Δράκανου της ανατολικής Ικαρίας. Αλλα φρυκτώρια που αναφέρονται στη Μυθολογία και στην ιστορία είναι της Ανάφης,
του Γιούχτα (βουνό στην Κνωσό του Ηρακλείου Κρήτης), το ακρωτήριο Σίδερο, ο ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο,
το Άκτιο, το άγαλμα της Αθηνάς στην Ακρόπολη κ.α. Πολλά από αυτά τα σημεία είναι και σήμερα τηλεπικοινωνιακοί φάροι.
Ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου ήταν και ο Φάρος της Αλεξάνδρειας που λειτουργούσε και σαν τηλεπικοινωνιακό κέντρο. Ο Φάρος χτίσθηκε το 279 π.Χ. επί Πτολεμαίου Β’. Γκρεμίστηκε από μεγάλους σεισμούς κατά τον 12ο και 14ο αιώνα και πρόσφατα Γάλλοι και Αιγύπτιοι αρχαιολόγοι έχουν εντοπίσει και ανασύρει από το βυθό πολλά από τα κομμάτια του. Ο Φάρος ήταν χτισμένος από άσπρο μάρμαρο, είχε ύψος 150 μέτρα και ήταν εφοδιασμένος με έναν υδραυλικό μηχανισμό για να ανεβαίνουν τα καύσιμα στην κορυφή του, όπου υπήρχε κάποιο σύστημα αντανάκλασης του φωτός που ήταν ορατό σε μια ακτίνα 50 χιλιομέτρων.
Στη βάση του οικοδομήματος υπήρχαν 300 δωμάτια για τους μηχανικούς και τους τεχνικούς, στους οποίους είχε ανατεθεί η συντήρηση και η λειτουργία του.
Πραγματικός άξονας του κόσμου, με τη φωτιά που άναβε στην κορυφή του, όπως γράφει ο Στράβων, χρησίμευσε για τον καθορισμό του πρώτου μεσημβρινού.
Ακόμη και οι αρχαίοι Αιγύπτιοι είχαν δίκτυο φρυκτωριών για να πληροφορούνται έγκαιρα για τις πλημμύρες του Νείλου. Ο Κολοσσός της Ρόδου οδηγούσε κι αυτός τους ναυτικούς με το χρυσό του στεφάνι και το φανάρι του.
Ο «Φάρος της Μεσογείου» ήταν το ενεργό ηφαίστειο Στρόμπολι των Λιπάρων Νήσων, βορειοδυτικά της Σικελίας.

ΠΗΓΗ: kalyterotera.gr
ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: pinnokio.gr